Porozmawiajmy o lekach. Można by powiedzieć, o czym tu rozmawiać? Temat raczej nieciekawy, jednak po wykładzie zgodnie stwierdziliśmy, że było o czym. Wyciągnięte wnioski pokazują, że bardzo dużo wiedzy brakuje wielu z nas. I jakże błędny jest argument, że wszystko można wyczytać w ulotce. Rzeczywiście jest tam wiele, tylko mało kto wszystko rozumie. Za to na pewno można się przestraszyć. Ulotka jest najważniejszym źródłem informacji dla pacjenta. Powinna być zrozumiała. Czy kiedykolwiek tak będzie? Czas pokaże.
W obecnych czasach stosowanie wielu leków na raz u osób starszych stało się standardem. Ponadto szum informacyjny związany z reklamami leków OTC i suplementów diety wymaga umiejętnego podejścia do tego problemu. Dlatego ważne było wyjaśnienie jakie są podstawowe formy leków tj. leki na receptę Rx, leki bez recepty OTC i leki recepturowe, i jakie są różnice między nimi. Czym różni się lek od suplementu diety czy wyrobu medycznego. Dlatego, że dziś coraz więcej produktów dotychczas posiadających status leku jest „rejestrowanych” jako suplementy diety czy wyroby medyczne.
Lek po podaniu przebywa a naszym organizmie pewną drogę określaną jako LADME. Każdy z tych etapów jest istotny jeżeli chodzi o skuteczność działania leku. Dlatego dobrze, że mogliśmy posłuchać co wpływa na działanie leku uwzględniając: uwalnianie, wchłanianie, rozmieszczenie w organizmie, rozkład leku oraz wydalanie. Jak działają leki u osób starszych? Z wiekiem następuje szereg zmian fizjologicznych istotnych dla skutecznego działania leku takich jak: zmiany w przewodzie pokarmowym, obniżona sprawność serca, zmniejszony przepływ krwi i obniżony poziom enzymów metabolizujących w wątrobie oraz obniżona filtracja w nerkach. A przecież skuteczność leków dotyczy też interakcji, a więc wpływu jednych leków na działanie innych leków, preparatów ziołowych czy wreszcie pożywienia. Jest to o tyle istotne, bo interakcje mogą prowadzić do osłabienie działania leku lub odwrotnie, zwiększyć stężenie, aż do wystąpienia działań niepożądanych. Zwłaszcza wpływ pożywienia czy stosowanie używek jest mało znane.
Ciekawe jest także to, że stosowanie leków ma wpływ na wyniki badań laboratoryjnych takich jak; pomiar glukozy czy cholesterolu. Dlatego czasami trzeba ograniczyć stosowanie poszczególnych leków w okresie poprzedzającym badanie, gdyż część medykamentów wykazuje cały szereg działań, ujawniających się w różnych procesach zachodzących w organizmie.
W podsumowaniu wykładu prof. dr hab. N.farm. Andrzej Stańczak zwrócił uwagę na podstawowe zasady stosowania leków, jak również jakie informacje powinno się uzyskać od lekarza i w aptece. Profesor nie unikał odpowiedzi na trudne pytania… jak wygląda sytuacja z produkcją suplementów? Czy każdy może produkować? Czy suplementy podlegają jakimś przepisom? Jak wygląda droga leku od produkcji do sprzedaży? Czy leki dla cukrzyków pomagają w walce z otyłością?
Niestety to, co usłyszeliśmy nie było optymistyczne. Znacznie lepiej jest prowadzić zdrowy tryb życia. Jeść nieprzetworzone produkty, dużo warzyw i owoców, pić zdrowe napoje, a więc nie kupować tego,co reklama poleca, a raczej przypomnieć sobie to, co podawały nam Babcie. Nie zapominać o ruchu. Dbać o siebie. Tylko wtedy nie będą nam potrzebne żadne tabletki.
/mł/